Ergonomia korekcyjna w miejscu pracy skupia się na modyfikacji i usprawnianiu już istniejących warunków oraz wyposażenia, aby dopasować je do możliwości psychofizycznych pracowników i eliminować czynniki ryzyka narażające zdrowie lub obniżające efektywność pracy [1][2][3][5][6]. Kluczowym zadaniem jest diagnozowanie problemów oraz wprowadzanie optymalizacji poprzez likwidację technicznych, środowiskowych i psychofizycznych zagrożeń, co bezpośrednio wpływa na bezpieczeństwo i komfort zatrudnionych [1][2][3][5].
Fundamenty i zakres ergonomii korekcyjnej
Ergonomia korekcyjna opiera się na szczegółowej analizie już funkcjonujących stanowisk pracy, identyfikacji uchybień oraz wdrażaniu zmian mających na celu poprawę warunków pracy i dostosowanie ich do indywidualnych potrzeb pracownika [1][2][3][6]. Odróżnia się od ergonomii koncepcyjnej tym, że nie projektuje stanowisk od podstaw, lecz reaguje na zgłaszane i stwierdzone niedoskonałości, które pojawiły się w trakcie eksploatacji danej przestrzeni roboczej [1][2][3][5][6].
Najczęściej obejmuje takie działania jak poprawa ustawienia sprzętu (np. zmiana wysokości biurka lub krzesła), dostosowanie oświetlenia, redukcja hałasu czy reorganizacja przerw i tempa pracy [2][5]. Główne procesy polegają na ocenie ergonomicznej, identyfikacji zagrożeń oraz eliminacji czynników szkodliwych z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy [1][3][4].
Zadania i cele ergonomii korekcyjnej w miejscu pracy
Zadaniem ergonomii korekcyjnej jest natychmiastowa diagnoza ewentualnych problemów, systematyczna likwidacja zagrożeń oraz ciągła optymalizacja warunków dotyczących m.in. hałasu, oświetlenia, temperatury, wilgotności, pozycji ciała, tempa pracy i harmonogramu przerw [1][2][3][5].
Główne cele to zwiększenie efektywności oraz wydajności pracowników, zmniejszenie ryzyka urazów i chorób zawodowych, a także poprawa ogólnego komfortu pracy [1][2][3][6]. Ergonomia korekcyjna pozytywnie wpływa na psychofizyczne samopoczucie zatrudnionych, redukując czynniki stresogenne oraz ograniczając powtarzalność czynności prowadzącą do przeciążeń [1][2][6].
Elementy i mechanizmy wdrażania ergonomii korekcyjnej
Proces wprowadzania zmian rozpoczyna się po zaistnieniu problemów w funkcjonującym środowisku pracy. Diagnoza obejmuje ocenę warunków na stanowisku oraz analizę zgłoszeń o problemach zdrowotnych związanych z pracą [1][2][6]. Po wykryciu nieprawidłowości wprowadza się działania korekcyjne – mogą to być modyfikacje techniczne, reorganizacja obowiązków, zmiany w zakresie użytkowanego sprzętu lub wprowadzenie nowych procedur [1][2][5].
Ważny element stanowi stały nadzór ze strony specjalistów BHP, którzy kontrolują zgodność zmian z obowiązującymi normami oraz monitorują ich efektywność w czasie [2][6]. Znaczącą rolę odgrywają również szkolenia z zakresu ergonomii, obejmujące poprawną postawę, metody pracy oraz zarządzanie przerwami [2][6].
Prawne podstawy i interdyscyplinarność ergonomii korekcyjnej
Działania w ramach ergonomii korekcyjnej są regulowane przepisami prawa pracy i wymaganiami unijnymi, z których najważniejsze miejsce zajmuje Dyrektywa 90/270/EWG narzucająca obowiązek dostosowania stanowisk pracy przy komputerze do wymogów ergonomicznych [3][4][6].
Ergonomia korekcyjna czerpie wiedzę z dziedzin technicznych, psychologicznych oraz medycznych. Skuteczne wdrażanie wymaga współpracy specjalistów z różnych branż i ścisłej integracji z działaniami ergonomii koncepcyjnej, co zapewnia maksymalizację efektów oraz długotrwałą poprawę warunków pracy [3][6].
Aktualne trendy w ergonomii korekcyjnej
Współcześnie obserwuje się tendencję do łączenia ergonomii korekcyjnej i koncepcyjnej oraz wdrażania szybkich reakcji na zaobserwowane problemy w środowiskach produkcyjnych [2][6]. Rosnące znaczenie mają szkolenia pracowników z zakresu prawidłowej postawy oraz technik pracy ukierunkowane na samodzielną identyfikację i zapobieganie ergonomicznym zagrożeniom [2][6].
Mimo braku szczegółowych danych liczbowych dotyczących wpływu działań ergonomii korekcyjnej na wydajność czy redukcję urazów, jej znaczenie potwierdzane jest przez praktykę i obowiązujące normy [1-7].
Podsumowanie znaczenia ergonomii korekcyjnej
Ergonomia korekcyjna to niezbędny komponent optymalizacji środowiska pracy, gwarantujący dostosowanie warunków do realnych potrzeb człowieka, eliminację zagrożeń i poprawę ergonomii z korzyścią dla zdrowia oraz efektywności zatrudnionych [1][2][3][6]. Komplementarne wdrażanie z ergonomią koncepcyjną, interdyscyplinarność oraz zgodność z wymogami prawnymi podkreślają jej kluczowy charakter w nowoczesnym zarządzaniu miejscem pracy [3][4][6].
Źródła:
- https://www.praca.pl/poradniki/rynek-pracy/ergonomia-koncepcyjna-i-korekcyjna-definicja,cele-i-zadania_pr-2346.html
- https://praca.asistwork.pl/blog/prawo-pracy/kompleksowy-przewodnik-po-ergonomii-pracy
- https://www.seka.pl/czym-jest-ergonomia-korekcyjna
- https://www.bhp-center.com.pl/co-to-jest-ergonomia-pracy-jak-o-nia-zadbac/
- https://meble.lobos.pl/blog/czym-jest-ergonomia-koncepcyjna-co-warto-o-niej-wiedziec
- https://elearning.ciop.pl/mod/book/view.php?id=244&chapterid=925
- https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-ergonomia-czym-jest-i-czy-jest-istotna
fizjoterapeutaiprawo.pl to specjalistyczna platforma łącząca świat fizjoterapii z rzeczywistością prawną. Portal dostarcza praktycznej wiedzy dla fizjoterapeutów prowadzących własne gabinety i wszystkich zainteresowanych bezpieczną praktyką zawodową.