W Polsce każdy pacjent ma prawo do złożenia skargi na lekarza, jeśli uważa, że jego prawa zostały naruszone lub doszło do niewłaściwego postępowania medycznego. W przypadku naruszeń można zgłaszać skargę do kilku instytucji, zależnie od charakteru sytuacji i oczekiwanego efektu. W poniższym artykule wyjaśniamy, gdzie należy składać skargi na lekarzy, jakie są podstawowe zasady oraz co należy przygotować, aby proces ten był skuteczny i spełniał wymogi formalne.
Gdzie składać skargę na lekarza?
Skargę na lekarza można złożyć do kilku różnych instytucji w zależności od rodzaju przewinienia oraz oczekiwanych konsekwencji. W pierwszej kolejności zaleca się skierowanie skargi do dyrektora lub kierownika placówki medycznej, w której doszło do zdarzenia [8][9]. Kolejną opcją jest Narodowy Fundusz Zdrowia – zarówno przez jego oddział wojewódzki, jak i przez centralę [1][8].
W przypadku naruszeń praw pacjenta, najwłaściwszą instytucją jest Rzecznik Praw Pacjenta [2]. Pacjenci mogą również zdecydować się na kontakt z Rzecznikiem odpowiedzialności zawodowej lekarzy przy Okręgowej Izbie Lekarskiej, gdy sprawa dotyczy błędów medycznych lub przewinień etycznych [1][8].
Jeżeli skarga jest kierowana do NFZ i zostanie rozpatrzona negatywnie, przysługuje odwołanie do prezesa centrali NFZ, a następnie – w dalszej kolejności – do sądu administracyjnego [7].
Jak złożyć skargę – sposoby i formy
Skargi można składać pisemnie, elektronicznie (np. poprzez ePUAP, e-doręczenie, e-mail), faksem lub osobiście [1][5]. Większość instytucji udostępnia wzory dokumentów lub formularze online, ułatwiając przygotowanie i złożenie zgłoszenia [2][6].
Forma zgłoszenia powinna być dostosowana do wybranej instytucji – przy składaniu skargi do Rzecznika Praw Pacjenta dopuszczalna jest forma pisemna, e-mail lub formularz internetowy [2]. Przy zgłoszeniu skargi drogą elektroniczną przez e-mail należy uzupełnić ewentualne brakujące dane w ciągu siedmiu dni [7].
Bardzo istotne jest uzyskanie pisemnego potwierdzenia przyjęcia skargi. Pozwala to na kontrolę przebiegu postępowania i potwierdza prawidłowe zarejestrowanie zgłoszenia [3].
Jakie sytuacje uprawniają do złożenia skargi?
Przesłanki do złożenia skargi obejmują odmowę zapisania się do lekarza, odmowę wykonania badań zleconych przez lekarza, pobranie opłaty za świadczenie refundowane oraz trudności w ustaleniu terminu wizyty [1]. Skargę można również złożyć w szerszym zakresie – na niewłaściwe zachowanie personelu, naruszenie etyki lekarskiej czy postępowanie bardzo odbiegające od standardów zawodowych [2].
Jeżeli doszło do błędu medycznego, czy naruszenia praw pacjenta, zgłoszenie do Rzecznika Praw Pacjenta lub rzecznika odpowiedzialności zawodowej staje się zasadnym krokiem [2].
Co musi zawierać skarga na lekarza?
Skuteczna skarga powinna zawierać kilka kluczowych elementów:
- Imię i nazwisko oraz dane kontaktowe osoby składającej skargę [2][3][4]
- Dane identyfikujące lekarza lub placówkę medyczną [2][3]
- Datę sporządzenia pisma [3][6]
- Dokładny opis zdarzenia – szczegółowo przedstawione okoliczności, data i charakter sprawy [1][3][4]
- Uzasadnienie skargi – wskazanie, które prawa zostały naruszone [2]
- Opis skutków – wpływ zdarzenia na stan zdrowia pacjenta [2]
- Załączniki – dokumentacja medyczna, wyniki badań, opinie [2]
- Oczekiwania względem instytucji – np. podjęcie działań dyscyplinarnych czy przeprosiny [2]
- Pisemne upoważnienie – w przypadku działania w imieniu osoby trzeciej [4][6]
Skargi anonimowe mogą pozostać bez rozpatrzenia [1].
Jak wygląda procedura po złożeniu skargi?
Po złożeniu skargi instytucja zobowiązana jest udzielić odpowiedzi, najczęściej w ciągu 30 dni [2]. Dyrektor oddziału wojewódzkiego NFZ przesyła odpowiedź na piśmie, a w przypadkach złożonych rozwiązanie sprawy może potrwać dłużej [7].
W sytuacji naruszenia praw pacjenta postępowanie prowadzi Rzecznik Praw Pacjenta lub odpowiedni rzecznik odpowiedzialności zawodowej lekarzy [7]. Jeśli zgłoszenie zostanie złożone e-mailem, pacjent ma siedem dni na uzupełnienie brakujących danych [7].
Jeśli instytucja odrzuci skargę, dostępne jest odwołanie, a następnie skierowanie sprawy do sądu administracyjnego [7].
Adresy i kontakt do kluczowych instytucji
Centralna siedziba NFZ znajduje się przy ul. Rakowieckiej 26/30 w Warszawie, natomiast oddziały wojewódzkie funkcjonują na terenie całego kraju [5].
Rzecznik Praw Pacjenta – ul. Młynarska 46, 01-171 Warszawa, z możliwością złożenia skargi pisemnie, e-mailem lub przez formularz online [2].
Szczegółowe informacje kontaktowe, a także wzory pism oraz opisy procedury składania skarg dostępne są na oficjalnych stronach internetowych poszczególnych instytucji.
Najważniejsze zasady skutecznego składania skarg
Przed złożeniem skargi warto pamiętać o zachowaniu pełnej dokumentacji dotyczącej zdarzenia oraz przygotowaniu rzetelnego i czytelnego opisu sytuacji. Wszystkie żądania i roszczenia powinny być jasno przedstawione, a załączniki dołączone w sposób pozwalający potwierdzić opisywane fakty [2][3].
Poprawne przejście przez całą procedurę zwiększa szansę na satysfakcjonujące rozpatrzenie skargi i podjęcie przez instytucję stosownej interwencji.
Podsumowanie
Składając skargę na lekarza czy placówkę medyczną należy wybrać odpowiednią instytucję, zadbać o poprawność formalną zgłoszenia oraz śledzić przebieg sprawy. Przemyślana i kompletna dokumentacja to klucz do skutecznego egzekwowania praw pacjenta i ochrony przed niewłaściwymi praktykami w ochronie zdrowia [2][3].
Źródła:
- [1] https://www.nfz.gov.pl/aktualnosci/aktualnosci-centrali/skarga-do-nfz-kiedy-i-jak-mozesz-ja-zlozyc,8746.html
- [2] https://ofn.pl/kiedy-jak-zlozyc-skarge-na-lekarza/
- [3] https://alivia.org.pl/wiedza-o-raku/skargi-na-placowki-medyczne-i-lekarzy-kiedy-oraz-w-jaki-sposob-mozna-je-zlozyc/
- [4] https://www.gov.pl/web/zdrowie/zloz-skarge-lub-wniosek
- [5] https://www.nfz.gov.pl/o-nfz/skargi-i-wnioski/
- [6] https://www.medme.pl/artykuly/skarga-na-lekarza-wzor-jak-napisac-tresc-i-gdzie-zlozyc,87116.html
- [7] https://bladlekarza.com/skarga-na-lekarza-gdzie-zglosic-skarge-na-lekarza/
- [8] http://pacjent.gov.pl/artykul/prawo-do-skargi
- [9] https://www.nfz-warszawa.pl/dla-pacjenta/zalatw-sprawe-krok-po-kroku/jak-zlozyc-skarge/
- [10] https://www.nfz-lodz.pl/dlapacjentow/jak-sie-leczyc/krok-po-kroku/1597-jak-zlozyc-skargi
fizjoterapeutaiprawo.pl to specjalistyczna platforma łącząca świat fizjoterapii z rzeczywistością prawną. Portal dostarcza praktycznej wiedzy dla fizjoterapeutów prowadzących własne gabinety i wszystkich zainteresowanych bezpieczną praktyką zawodową.