Ulga na samochód komu przysługuje i jakie są najważniejsze warunki?

Ulga na samochód budzi zainteresowanie zarówno wśród osób niepełnosprawnych oraz ich opiekunów, jak i przedsiębiorców. Kluczowe znaczenie mają tu dwa odrębne mechanizmy: ulga rehabilitacyjna w PIT oraz limity kosztów uzyskania przychodu dla samochodów osobowych w firmie. Niniejszy artykuł precyzyjnie wyjaśnia, komu przysługuje ulga na samochód i jakie są najważniejsze warunki jej uzyskania według aktualnych oraz nadchodzących przepisów.

Ulga rehabilitacyjna na samochód – komu przysługuje?

Prawo do ulgi rehabilitacyjnej na samochód przysługuje osobie z niepełnosprawnością lub podatnikowi, który ma na utrzymaniu taką osobę. Co istotne, skorzystanie z ulgi nie wymaga posiadania prawa jazdy. Konieczne jest jednak, by podatnik był właścicielem lub współwłaścicielem pojazdu osobowego wykorzystywanego w celach rehabilitacyjnych. Ulga dotyczy także rodziców lub opiekunów dziecka niepełnosprawnego poniżej 16. roku życia, jeżeli spełnione zostanie kryterium dochodowe. Odliczenie jest przewidziane w art. 26 ust. 7a ustawy o PIT i dotyczy wyłącznie samochodów osobowych. Pozostałe typy pojazdów nie kwalifikują się do tej ulgi. Podatnik musi rozliczać się według skali podatkowej lub ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, by móc skorzystać z preferencji podatkowej tego typu [1][4].

Limit ulgi rehabilitacyjnej na samochód osobowy

Najważniejszym warunkiem odliczenia jest limit. Maksymalna kwota odliczenia z tytułu użytkowania samochodu osobowego w celach rehabilitacyjnych wynosi 2280 zł rocznie, niezależnie od ilości pojazdów będących własnością lub współwłasnością osoby uprawnionej. W limicie mieszczą się np. wydatki związane z dojazdem na zabiegi rehabilitacyjne czy wizyty lekarskie. Kwota limitu nie zmienia się od kilku lat. Co istotne, nie obowiązuje limit odliczenia wydatków na przystosowanie samochodu do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Dokumentowanie wydatków może być wymagane wyłącznie podczas kontroli podatkowej [1][4].

Limity kosztów uzyskania przychodu na samochody osobowe od 2026 roku

Przedsiębiorcy korzystający z samochodów osobowych w działalności gospodarczej od 2026 roku muszą przygotować się na znaczące zmiany dotyczące limitu kosztów podatkowych uzyskania przychodu. Nowy limit dla aut o emisji CO₂ wynoszącej 50 gramów na kilometr lub więcej – czyli większości samochodów spalinowych i standardowych hybryd – zostaje obniżony do 100 000 zł (dotychczas 150 000 zł). Samochody hybrydowe plug-in, które mają emisję poniżej 50 g/km, będą objęte limitem 150 000 zł. Najwyższy limit w wysokości 225 000 zł obejmie pojazdy elektryczne oraz wodorowe.

Zmiana ta dotyczy wszystkich składników kosztów: amortyzacji, leasingu operacyjnego i finansowego oraz kosztów eksploatacji pojazdu (np. paliwo, serwis), o ile przekroczony jest próg wyznaczony przez wyżej wymienione limity. Nowe regulacje mają na celu promowanie elektromobilności i pojazdów niskoemisyjnych. Oznacza to znacząco zwiększone obciążenie podatkowe dla firm, które nie zdecydują się na ekologiczne rozwiązania. Przekroczenie limitu – np. przy aucie za 160 000 zł z emisją ≥50 g/km – skutkuje dodatkowym podatkiem w wysokości około 9500 zł przy 19-procentowej stawce podatkowej [2][3][5][6][7].

Kluczowe różnice pomiędzy ulgą rehabilitacyjną a limitami firmowymi

Ulga rehabilitacyjna na samochód i limity kosztów uzyskania przychodu dla samochodów osobowych dotyczą odmiennych grup podatników i bazują na odmiennych zasadach. Ulga rehabilitacyjna służy wsparciu osób fizycznych z niepełnosprawnością oraz opiekunów i obowiązuje w ramach rozliczenia rocznego PIT. Ustawodawca nie uzależnia możliwości jej stosowania od firmowego użytkowania pojazdu ani rodzaju uzyskiwanych dochodów (poza rozliczaniem się według wybranych form PIT).

Nowe limity kosztów dla samochodów osobowych dotyczą wyłącznie przedsiębiorców i mają bezpośredni związek z ochroną środowiska. Limity nie wpływają na możliwość skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej przez osoby fizyczne. Dla przedsiębiorców planujących zakup auta spalinowego zmiany mają wymiar finansowy i wymuszają analizę nie tylko cen, lecz także emisji CO₂ danego modelu samochodu. Natomiast osoby fizyczne korzystające z ulgi rehabilitacyjnej na potrzeby prywatne nie podlegają tym limitom [1][2][3][4][5][6].

Najważniejsze warunki i zależności dotyczące ulgi na samochód

Aby skorzystać z ulgi rehabilitacyjnej na samochód, podatnik musi:

• posiadać aktualne orzeczenie o niepełnosprawności swoje lub osoby pozostającej na jego utrzymaniu,
• być właścicielem lub współwłaścicielem samochodu osobowego,
• wydatkować środki na użytkowanie pojazdu wyłącznie w celach rehabilitacyjnych lub związanych z obowiązkami życiowymi osoby niepełnosprawnej,
• rozliczać podatek dochodowy na zasadach ogólnych lub zryczałtowanych,
• nie przekroczyć limitu odliczenia 2280 zł rocznie,
• nie korzystać już wcześniej z odliczenia dla tego samego wydatku.

Dla przedsiębiorców kluczowe jest przestrzeganie ustawowych limitów w kosztach uzyskania przychodu, uzależnionych od parametrów ekologicznych pojazdu. Określenie emisji CO₂ staje się decydującym kryterium pozwalającym powiększyć lub ograniczyć zakres kosztów podatkowych. W najbliższych latach wspierane będą głównie pojazdy elektryczne oraz wybrane modele hybryd plug-in [1][2][4][6].

Podsumowanie

Ulga na samochód jest skategoryzowana według dwóch głównych mechanizmów: ulgi rehabilitacyjnej (dla osób fizycznych z niepełnosprawnością i ich opiekunów, limit 2280 zł rocznie) oraz limitów kosztów uzyskania przychodu dla samochodów osobowych w działalności gospodarczej (od 2026 roku: 100 tys. zł dla aut spalinowych/hybryd o wysokiej emisji; 150 tys. zł dla PHEV; 225 tys. zł dla elektrycznych i wodorowych). Ostateczna możliwość skorzystania z ulgi zależy od spełnienia licznych, ściśle określonych warunków formalnych. Zbliżające się zmiany ustawowe podnoszą rangę samochodów nisko- i zeroemisyjnych i jednocześnie ograniczają opłacalność użytkowania klasycznych aut spalinowych w działalności gospodarczej [1][2][3][4][5][6][7].

Źródła:

• [1] https://rankomat.pl/samochod/ulga-rehabilitacyjna-na-samochod
• [2] https://margo.pl/zmniejszenie-limitu-150-tys-na-samochod-osobowy/
• [3] https://www.fmleasing.pl/aktualnosci/limit-koszty-samochody-osobowe-100tys-od-2026
• [4] https://ksiegowosc.infor.pl/podatki/pit/pit/ulgi-odliczenia/5698123,odliczenie-w-pit-wydatkow-na-prywatne-auto-20252026-dla-kogo-taka-ulga-podatkowa-limity-dokumentowanie-wydatkow-i-inne-warunki.html
• [5] https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-ograniczenia-dla-aut-w-leasingu
• [6] https://www.pit.pl/aktualnosci/od-stycznia-2026-nowe-zasady-rozliczania-aut-w-firmie-wielu-przedsiebiorcow-straci-1011445
• [7] https://businessinsider.com.pl/prawo/podatki/zmiany-podatkowe-od-2026-roku-wlasciciele-hybryd-i-diesli-zaplaca-wiecej/vhe66pb